Δευτέρα 22 Φεβρουαρίου 2016

OΙ ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ Η ΠΡΩΤΗ ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ (1204) (ΙΣΤΟΡΙΑ Β' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ)



α. Ορισμός και παράγοντες :

Σταυροφορίες : - κίνηση που εκδηλώθηκε στη Δύση τον 11ο αι.
-   προήλθε : από την πρωτοβουλία των Παπών
-   στόχευε : στην απελευθέρωση των Αγίων Τόπων από τους    Σελτζούκους.

Παράγοντες που επηρέασαν τις Σταυροφορίες :

1.      φήμες για βιαιότητες Αράβων και Τούρκων κατά των προσκυνητών
2.      τα οικονομικά προβλήματα της Δύσης
3.      το κάλεσμα για βοήθεια του Αλέξιου Α’ Κομνηνού προς τους ηγέτες της Δύσης.

β. Οι τρεις πρώτες σταυροφορίες :

   Α’ Σταυροφορία : κηρύχτηκε από τον Πάπα Ουρβανό Β’ στην Κλερμόν της Γαλλίας (1095)  → είχε κυρίως θρησκευτικό χαρακτήρα (υπήρχαν και οικονομικά προβλήματα στη Δύση : υπερπληθυσμός και έλλειψη γης)
                                                                                     
          α) φάση : ανοργάνωτες λαϊκές μάζες, που εξολοθρεύτηκαν από τους Τούρκους.
          β) φάση : εκστρατεία φεουδαρχών (ηγεμόνων της Δύσης) :
                        - νίκησαν τους Τούρκους
                        - ανέκτησαν τα εδάφη της δυτικής  Μ. Ασίας
                        - τα παραχώρησαν στο Βυζάντιο 
                        - ίδρυσαν κρατίδια στη Συρία και την Παλαιστίνη                                                         

               Συμπεριφορά στρατιωτών : μαχητικότητα και θρησκευτικό πάθος

Β’ και Γ’ Σταυροφορία : δεν πέτυχαν το σκοπό τους

Κύπρος : καταλαμβάνεται από τον Άγγλο βασιλιά Ριχάρδο τον Λεοντόκαρδο, που την πουλά στο Φράγκο Λουζινιάν  → για 4 αιώνες υπό την εξουσία των δυτικών

γ. Η  τέταρτη  σταυροφορία (1204):

Κίνητρα : υλικά
Αρχικός στόχος : η Αίγυπτος και η Συρία
Κατάληξη : η κατάληψη της Κων/πολης, όπου οι σταυροφόροι προκάλεσαν τεράστιες υλικές καταστροφές και βιαιότητες ενάντια στο βυζαντινό λαό.



II. 1. Οι σταυροφορίες και η πρώτη άλωση της Πόλης from Kvarnalis75



ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

  1. Τι ήταν οι σταυροφορίες και ποιοι παράγοντες οδήγησαν σ' αυτές ;
  2. Περιγράψτε την πρώτη σταυροφορία και τα αποτελέσματά της.
  3. Τι συνέβη κατά τη δεύτερη και τρίτη σταυροφορία ;
  4. Τι γνωρίζετε για την τέταρτη σταυροφορία ;

 

Τετάρτη 17 Φεβρουαρίου 2016

ΤΑΞΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΜΕ ... ΕΝΑ ΒΙΒΛΙΟ (ΠΑΙΔΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ)


         Μια επιλογή παιδικών και εφηβικών βιβλίων που μας ταξιδεύουν στο Βυζάντιο !




 

  • Ιστορίες από το Βυζάντιο, Σ. Μαυροειδή Παπαδάκη (300-1453)
  • Η φωτιά που δε σβήνει, Χάρης Σακελλαρίου (620-678) 
  • Άννα και Θεοφανώ: Πριγκίπισσες στα ξένα, Κίρα Σίνου (950-995)
  • Η Δοξανιώ, Μαρία Λαμπαδαρίδου - Πόθου (956-961)
  • Για την Πατρίδα, Πηνελόπη Δέλτα (995-1018)
  • Τον Καιρό του Βουλγαροκτόνου, Πην. Δέλτα (1004-1019)
  • Στον ίσκιο του δικέφαλου, Καλλιόπη Σφαέλλου (1041)
  • Μανουήλ Κομνηνός, ο ιππότης αυτοκράτορας, Π. Μαξίμου (1142-1176)
  • Η Πριγκηπέσσα Ιζαμπώ, Άγγελος Τερζάκης (1293)
  • Στα Κάστρα του Μοριά, Φανή Παπαλουκά
  • Μια φορά στο Βυζάντιο, Νίτσα Τζώρτζογλου
  • Κάποτε στη Βασιλεύουσα, Αγάπη Ευαγγελίδη 
  • Στο Μυστρά των Παλαιολόγων, Ελ. Βαλαβάνη (1360-1460)
  • Εάλω η Πόλις, Τατιάνα Σταύρου 
  • Πήραν την Πόλη πήραν την, Μ. Λαμπαδαρίδου - Πόθου 
  • Θεοδώρα, η Τραπεζούντια πριγκίπισσα, Α. Παπάκου (1454-72)


Δευτέρα 15 Φεβρουαρίου 2016

Η ΕΝΕΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΕΙΣΔΥΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ (ΙΣΤΟΡΙΑ Β' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ)


Λέων του Αγ. Μάρκου - προστάτης της Βενετίας



α. Εμπορικά προνόμια στους Βενετούς :

Αλέξιος Α’ : για να αποκρούσει τους Νορμανδούς της Ιταλίας που είχαν αποβιβαστεί στην Ήπειρο και απειλούσαν την Κων/πολη → ζήτησε τη βοήθεια των Βενετών, δίνοντας εμπορικά προνόμια.

Βενετοί : βοηθούν με τον πανίσχυρο στόλο τους τον Αλέξιο να νικήσει τους Νορμανδούς.


Χρυσόβουλο  του 1082 : παραχωρεί τα ακόλουθα προνόμια στους Βενετούς :

1.  Τίτλοι και χρηματικές χορηγίες σε κοσμικούς και εκκλησιαστικούς άρχοντες της Βενετίας.
2.    Σκάλες (αποβάθρες ) και εμπορικά καταστήματα στην προκυμαία της Κων/λης.
3.   Ελευθερία εμπορίου χωρίς φορολογικές υποχρεώσεις σε όλα τα σημαντικά βυζαντινά λιμάνια.



Συνέπειες των εμπορικών προνομίων :

α) για το Βυζάντιο :

- παραιτήθηκε εκούσια από τα δικαιώματά του (φορολογικά,   ναυτιλιακά, οικονομικά)
-    έχασε το ρόλο του μεσάζοντα μεταξύ Αράβων και Δυτικής Ευρώπης
-    έχασε την κυριαρχία του στο εμπόριο της Μεσογείου

β) για τους Βενετούς :

-    διείσδυσαν οικονομικά στην Ανατολή
-    ίδρυσαν πανίσχυρη αποικιακή αυτοκρατορία στην Ανατολή


Διάδοχοι Αλέξιου Α’ : αντέδρασαν στην παροχή προνομίων :

1.      δήμευσαν περιουσίες Βενετών
2.      υποκινούσαν βιαιότητες του πληθυσμού εναντίον τους.
3.  παραχωρούσαν προνόμια και σε άλλες ιταλικές πόλεις, για να δημιουργηθεί ανταγωνισμός μεταξύ τους.


Μανουήλ Κομνηνός  : - παραχώρησε προνόμια και στην Πίζα και τη Γένουα
                    - πέτυχε να διχάσει τους αντιπάλους του και να επαναφέρει στη ζωή τη φιλόδοξη πολιτική του Ιουστινιανού.





β. Το σχίσμα των δύο Εκκλησιών (1054) :

Κύρια αιτία : το ζήτημα της κυριαρχίας επί της χριστιανικής οικουμένης

Κων/λη : συνάντηση Ουμβέρτου, καρδινάλιου και απεσταλμένου του Πάπα και Μιχαήλ Κηρουλάριου, Πατριάρχη Κων/λης.

Σκοπός : επίλυση λειτουργικών και δογματικών διαφορών μεταξύ των δύο Εκκλησιών.

Αποτέλεσμα : ασυμφωνία, Σχίσμα των δύο Εκκλησιών (Ορθόδοξη - Καθολική)

Αιτία αποτυχίας της συνάντησης : η αλαζονεία και το πείσμα των δύο διαπραγματευτών.

Αποτελέσματα του Σχίσματος του 1054 :

1.      πλήρης διακοπή των σχέσεων μεταξύ των δύο Εκκλησιών
2.      δημιουργία αντιπαλότητας και μίσους μεταξύ Ανατολής και Δύσης.
3.   ειδικά για το Βυζάντιο : βρέθηκε αβοήθητο από τους δυτικούς την ώρα που κινδύνευε από τους Τούρκους.







ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ :

  1. Ποια ήταν τα εμπορικά προνόμια που παραχώρησε ο Αλέξιος Α' στους Βενετούς, για ποιο λόγο δόθηκαν και ποια ήταν η σημασία της παραχώρησής τους ;
  2. Πώς αντέδρασαν οι διάδοχοι του Αλεξίου Α' στην παραχώρηση των προνομίων ;
  3. Να αναφερθείτε στις συνθήκες που οδήγησαν στο σχίσμα των δύο Εκκλησιών, καθώς και στη σημασία του γεγονότος αυτού.
 

Παρασκευή 12 Φεβρουαρίου 2016

Πέμπτη 11 Φεβρουαρίου 2016

Η ΑΓΑΠΗ ΤΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΒΟΥΚΕΦΑΛΑ (ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ - ΕΝΟΤΗΤΑ 11η)

Μετάφραση : 
Ο Αλέξανδρος εκεί όπου έγινε η μάχη και στο σημείο που ξεκίνησε και πέρασε τον Υδάσπη ποταμό, έκτισε πόλεις. Και στην μια έδωσε το όνομα Νίκαια από τη νίκη του κατά των Ινδών και στην άλλη έδωσε την ονομασία Βουκεφάλα, σε ανάμνηση του αλόγου του Βουκεφάλα, που πέθανε εκεί επειδή αρρώστησε από τον καύσωνα και τα γηρατειά, αφού προηγουμένως είχε υποφέρει πολλά και είχε περάσει πολλούς κινδύνους μαζί με τον Αλέξανδρο. Και τον ίππευε μόνο ο Αλέξανδρος, επειδή απέρριπτε ως ανάξιους όλους τους άλλους αναβάτες, μεγαλόσωμος και γενναίος. Και είχε για σημάδι του ένα κεφάλι βοδιού χαραγμένο πάνω του, εξαιτίας του οποίου λένε ότι έφερε και το όνομα αυτό. Άλλοι πάλι λένε ότι είχε άσπρο σημάδι στο κεφάλι του, ενώ ο ίδιος ήταν μαύρος, το οποίο έμοιαζε πάρα πολύ με κεφάλι βοδιού. Αυτό το άλογο το έχασε ο Αλέξανδρος στη χώρα των Ουξίων και γι αυτό διακήρυξε δημόσια σε όλη τη χώρα ότι θα εκτελέσει όλους τους Ουξίους, αν δεν του το επιστρέψουν. Γιατί τόσο μεγάλο ενδιαφέρον έδειχνε ο Αλέξανδρος για το άλογο αυτό.








 




ΑΣΚΗΣΕΙΣ :
1. Σωστό ή Λάθος;
  • Πολιούχος δρόμος
  • Πολιτιστική πρωτεύουσα
  • Αντιπολιτεύομαι με την κυβέρνηση
  • Η Αθήνα είναι κωμόπολη.
  • Πολιτισμένος λαός.
  • Πολιτικοποιημένο άτομο.

2. Επιλέξτε το σωστό:
  • Ο Γιώργος ………………………………… (πολιτογραφούμαι, πολιτικοποιούμαι) στο δήμο μας για να μπορεί να ψηφίσει.
  • Η ……………………………………. (συμπολίτευση, αντιπολίτευση) κατέκρινε τα μέτρα της κυβέρνησης.
  • Η Ελλάδα διακρίνεται για τον πλούσιο ………………………………….. (πολιτισμό, πολιτειακό) της.
  • Ο ‘Αγιος Γεώργιος είναι ο ………………………………………… (πολίτης, πολιούχος) της πόλης μας.
  • Η Θεσσαλονίκη αναδείχθηκε …………………………………………… (πολιτισμένη, πολιτιστική) πρωτεύουσα της Ευρώπης για το 2009.
Γ.  ΣΥΝΤΑΞΗ :

1. Να συνταχθούν οι παρακάτω προτάσεις και να χαρακτηριστούν τα ρήματα αμετάβατα ή μεταβατικά ή συνδετικά:
α. Ἁλιεύς τις αὐλοὺς εἶχε.
β. Τοῖς μὲν πολεμίοις ἐναντίοι εἰσὶν οἱ θεοί.
γ. Λέγει αὐτω ὁ νεανίσκος.
δ. Οὐχ Ἡρακλῆς οὗτός ἐστιν;
ε. Κύκνοι εἰρηναῖοί (= ειρηνικοί) εἰσι.
στ. Ἀγαμέμνων ἡγεμὼν τοῦ σύμπαντος στρατοῦ ἦν.
ζ. Οἱ  βότρυες ὄμφακές εἰσι.
η. Ὁ ὄνος ἐκ τοῦ κόπου ἐτελεύτησε.
θ. Χελιδών ἐστι φιλάνθρωπος (=φίλη του ανθρώπου).
ι. Αἱ Σειρῆνες κατάπτεροι ἦσαν.
ια. Ἅνθρωπός τις εἶχεν ὄνον καὶ ἵππον.
ιβ. Δράκων τις (=ένα φίδι) κατέφαγεν τῆς χελιδόνος τοὺς νεοσσούς.
2. Να υπογραμμίσετε τα αντικείμενα στις παρακάτω προτάσεις:
α. Ἀβροκόμας ὐστέρησε τῆς μάχης ἡμέραις πέντε.
β. Οἱ συνόντες Σωκράτει (=αυτοί που συναναστρέφονταν το Σωκράτη) ἐνδιέτριβον τῇ φιλοσοφίᾳ.
γ. Κομίζει γλαῦκα εἰς Ἀθήνας.
δ. Λυκοῦργον θαυμάζω καὶ σοφὸν ἡγοῦμαι.

3. Να εντοπίσετε στις παρακάτω προτάσεις το υποκείμενο και το κατηγόρημα και να αναγνωρίσετε τη μορφή του κατηγορήματος.
α. Ὁ ρήτωρ ἀγορεύει.
β. Ὁ ἀνὴρ λούεται.
γ. Ἡ Κρήτη ἐστὶ νῆσος.
δ. Τὸ παιδίον φαίνεται ἀσθενές.
ε. Ἀλέξανδρος ἐκαλεῖτο μέγας.
στ. Οἱ Πέρσαι ἔλυσαν τὰς σπονδάς.
ζ. Οἱ στρατιῶται διώκουσιν τοὺς πολεμίους.
η. Οἱ σοφισταὶ διδάσκουσιν τοὺς νεανίας τὴν ἀρετήν.
θ. Ὑμεῖς οὐ λέγετε ἡμῖν τὴν ἀλήθειαν.
ι. Κίμων ἠλευθέρωσε τοὺς Μιλησίους τῆς δουλείας.
ια. Οἱ Λακεδαιμόνιοι νομίζουσι τὴν λιποταξίαν αἰσχύνην.

4. Να εντοπίσετε στις παρακάτω προτάσεις το ρήμα και το υποκείμενο, και όπου υπάρχουν, το κατηγορούμενο ή το αντικείμενο ή τα αντικείμενα.
α. Μικρός ἐστιν οὗτος ὁ οἷκος.
β. Προμηθεὺς ἔδωκε τοῖς ἀνθρώποις το πῦρ.
γ. Ἅπαντες ἤκουον τοῦ ρήτορος.
δ. Λεωνίδας ἀπέθανεν ἐν Θερμοπύλαις.
ε. Ἀποδώσομεν τὴν πατρίδα μείζονα (=μεγαλύτερη) τοῖς ἐσομένοις (=στους απογόνους).
στ. Ἡ δικαιοσύνη καὶ ἡ σωφροσύνη νομίζονται ἀρεταί.

5. Να εντοπίσετε στις παρακάτω προτάσεις τα αμετάβατα και τα μεταβατικά ρήματα και όπου υπάρχουν μεταβατικά, να αναγνωρίσετε αν είναι μονόπτωτα ή δίπτωτα.
α. Ἀλέξανδρος καὶ τὸ αὑτοῦ στράτευμα διέβαινον τὴν Αἴγυπτον.
β. Δαρεῖος ἠσθένησεν σφόδρα (=πολύ) μετὰ τὴν μάχην τὴν ἐν Ἰσσω.
γ. Ἅπαντες ἐν νυκτὶ (=τη νύχτα) ἡσυχάζουσι καὶ ὑπνώττουσιν.
δ. Ὁ ρήτωρ ἔλεγε τοῖς πολίταις τὴν ἑαυτοῦ γνώμην.
ε. Ἀπηλλάξαμεν ὑμᾶς τῶν δεσμῶν.
στ. Οἱ ἀθληταὶ ἔθεον (=έτρεχαν) ἐν τ σταδίῳ.
ζ. Δαρεῖος ἐβασίλευσε τῶν Περσῶν δώδεκα ἔτη.
η. Βλάπτει τον άνδρα ο θυμός.
θ. Ούτως έβαινεν η μάχη.
ι. Μη παντί λόγω πιστεύετε.
ια. Ανθρώπου ψυχή του θείου μετέχει.

6. Να υπογραμμίσετε τα ονόματα που λειτουργούν ως αντικείμενα και να προσδιορίσετε την πτώση στην οποία βρίσκονται.
α) Λακεδαιμονίων κατηγόρουν, ὄτι τὴν Καδμείαν κατέλαβον.
β) Δίδωσιν αὐτ τὴν χώραν διὰ τὴν εὐργεσίαν ταύτην.
γ) Ἐπὶ δὲ τῶν ἄλλων πολλοῖς ἄν παραδείγμασι χρήσαιτο.
δ) Τῶν μαρτύρων ἀκηκόατε, ὦ ἄνδρες Ἀθηναῖοι.
ε) Κότυς τ δωρησαμένῳ τι ἀντεδωρήσατο λέοντα.
στ)Ὁ πατὴρ μοι τὴν τυραννίδα τὴν ἑαυτοῦ κατέλιπεν, οὐ τὴν τύχην.
ζ) Σὺ οὖν τῶν τε εἰρημένων μέμνησο καἰ ἐκεῖνο ἐνθυμοῦ.

7. Να εντοπίσετε τα υποκείμενα, αντικείμενα και κατηγορούμενα στα παραδείγματα:
α. Περικλῆς ἄρχων καὶ στρατηγὸς ᾑρέθη.
β. Ἡρακλῆς τῆς Ἑλλάδος κατέστη εὐεργέτης.
γ. Μιλτιάδην ἐδίωξαν οἱ ἔχθροί.
δ. Οἱ θεοὶ δίκαιοί εἰσιν.
ε. Ὁ ἔπαινος ἀρχὴ φιλίας γίγνεται.
στ. Ὅτε ταῦτα ἐγίγνετο, ὁ ἥλιος ἐδύετο.
ζ. Χαλεπὰ τὰ δεινὰ ἐστιν.
η. Ἀποκλείουσιν οἱ βάρβαροι ἡμᾶς τῆς ὁδοῦ.
θ. Δημοσθένης συνεβούλευεν Ἀθηναίοις ἐκπολεμῆσαι Ὀλυνθίους.
ι. Τοῦ πολέμου ἐπαύσαντο οἱ Λάκωνες.
ια. Ἀναμνήσω ὑμᾶς τοὺς τῶν προγόνων κινδύνους.